Nieuws en agenda

Als gevolg van onder meer de decentralisaties is het werk in de gemeenten veranderd. Het is complexer geworden. Als professional in het Sociaal Domein ben je het eerste aanspreekpunt voor inwoners en word je direct geconfronteerd met de complexe vraagstukken waar zij mee zitten.

A&O fonds Gemeenten biedt jou diverse tools, trainingen  en bijeenkomsten om je talenten te ontwikkelen en jou handvatten te geven om deze vraagstukken vol vertrouwen op te pakken en af te handelen.

Summerschool 2019

Ook dit jaar organiseert A&O fonds Gemeenten weer een Summerschool. Het thema is ‘Haal alles uit jezelf deze zomer!’. Je kunt digitale trainingen volgen en je kunt vier dagen ‘naar school’. Meer weten? Klik hier.

Overige bijeenkomsten

Voor professionals in het sociaal domein organiseren wij naast de Summerschool diverse andere bijeenkomsten en evenementen. Kijk in de agenda voor het gehele overzicht.

De toekomst van het Sociaal Domein? Er is nog genoeg te doen!

Vrijwel niemand weet precies hoe echt transformeren moet, want het is nog nooit op deze schaal gedaan. Dat betekent dat we dat in de praktijk moeten uitvinden. Echte transformatie betekent dat we de leefwereld van bewoners en de ervaringen van professionals centraal stellen. Omdat mensen daar dagelijks verkeren en daar dagelijks de ontmoeting met burgers plaatsvindt en omdat we daar dagelijks zien waar nieuwe systemen niet werken en ook waar ze beter kunnen. Dagelijks zijn er duizenden professionals bezig om mensen verder te helpen. In wijkteams, in jeugdteams, bij zorginstellingen, bij de gemeente. We leren nog te weinig van hun ervaringen. Laten we hun ervaringen, inzichten en oplossingen ontsluiten, delen en aanscherpen, dan kunnen we de transformatie verder brengen.

Er wordt steeds meer van gemeenten en medewerkers verwacht. Daarmee wordt het vinden en behouden van gekwalificeerde medewerkers die wendbaar en vitaal zijn steeds belangrijker. Net als de professionalisering van medewerkers, bijvoorbeeld als het gaat om het omgaan met maatwerk en eigenaarschap, regievoering, gespreksvaardigheden, complexe samenwerkingen, en het werken in een bestuurlijke en politieke omgeving.

Om medewerkers daarbij te ondersteunen, hebben ook leidinggevenden een slag te maken. Hoe combineren zij de planning en control cyclus met de behoefte aan ruimte en flexibiliteit van medewerkers? Hoe gaan zij om met het bestuurlijke en maatschappelijke veld waarin medewerkers opereren?

De focus ligt dus niet op de inhoudelijke vraagstukken van de domeinen, maar op het inspireren en motiveren van medewerkers en leidinggevenden om op een andere manier naar de vraag van de inwoner te kijken – en daarmee naar hun eigen werk.

Doelen van het onderdeel Sociaal Domein in het programma Transformatie Dienstverlening

Binnen het programmaonderdeel Sociaal Domein hebben we ons een aantal doelen gesteld namelijk:

  1. Leren voor, door en met elkaar binnen en buiten onze eigen sector.
  2. Knelpunten en oplossingen inventariseren en agenderen op de juiste plekken.
  3. Met als doel om gemeenten en hun medewerkers te helpen het sociaal domein te transformeren.
  4. Waarbij professionals in het sociaal domein DE vakmensen zijn die inwoners helpen met zijn hulpvragen.

De resultaten van dit programma worden op verschillende manieren gedeeld. Door middel van praktijkverhalen, de toolkit, bijeenkomsten en door in gesprek te gaan met zoveel mogelijk partijen die in het sociaal domein werkzaam zijn. Gemeenten en niet gemeenten. Want samen bereiken we het beste resultaat!

Meer weten?

Voor meer informatie over dit programma kun je contact opnemen met May Louise Yalcin, tel. 070 763 00 30 of stuur een mail naar sociaaldomein@aeno.nl. Meer lezen over het Sociaal Domein? Klik op de onderstaande button.

Meer informatie over het Sociaal Domein

Een toolkit van en voor professionals in het sociaal domein

In werkateliers spraken uitvoerders de afgelopen twee jaar over de verschillende onderdelen van werken in het sociaal domein. Daarnaast is waardevolle input gedeeld door de co-creatiegroep, een divers gezelschap van professionals in het sociaal domein. Al deze input heeft geleid tot de samenstelling van een toolkit waarin hordes uit jouw dagelijkse praktijk zijn gebundeld én voorzien van tips, trucs en concrete voorbeelden hoe daar mee om te gaan. Kortom: een toolkit van, voor en door professionals uit het sociaal domein, waar jij je voordeel mee kunt doen!
Gebruik de toolkit zoals het jou uitkomt, en deel hem gerust met je collega’s. Heb je vragen of aanvullingen, laat het ons weten via sociaaldomein@aeno.nl.

Hoe werkt de toolkit?

In onderstaande animatie zie je hoe je de toolkit kunt gebruiken.

Bekijk de toolkit

Klik op de onderstaande afbeelding om de toolkit te downloaden.

Toolkit voor uitvoerders binnen het sociaal domein

 

Praktijkverhalen vanuit het Sociaal Domein

Op deze pagina hebben we een mooi overzicht gemaakt van de praktijkverhalen die we hebben opgehaald uit de sector. Blader er doorheen, en klik op een afbeelding om het bijbehorende verhaal te lezen of het filmpje te kijken. Wil je ook een mooi verhaal met ons delen? Mail dan naar sociaaldomein@aeno.nl.

Werken binnen het sociaal domein:
Transparantie op de werkvloer – Bertien Houwing

Een interview met Bertien Houwing, oud-wethouder van de gemeente Amersfoort, over de samenwerking tussen uitvoerders in het sociaal domein en bestuurders.

Werken binnen het sociaal domein:
Gesprekstechnieken – Josefine Ensdorff

In deze video wordt Josefine Ensdorff, medewerker sociaal beheer bij Woningcorporatie Wormer Wonen, geïntervieuwd. Ze vertelt wat een andere aanpak haar opleverde.

Werken binnen het sociaal domein:
Samenwerken – Marlous Bruntink

Marlous Bruntink was Uitvoerder van het Jaar 2017. Als ervaringsdeskundige vertelt ze in deze video over haar ervaringen als professional in het gemeentelijk sociaal domein.

Werken binnen het sociaal domein:
Werken in de wijk – Lennart Bont

Lennert Bont is Sociaal werker bij Versa Welzijn, DJ Fur van DJ duo Fux & Fur en co-eigenaar van Brouwerij het Mirakel uit Amersfoort. Voor zijn werk is hij veel op straat en coacht hij buurtbewoners.

Gemeente Rotterdam: een inclusief theater
voor meer begrip voor mensen met een handicap

Door de participatiewet moest het aantal werkplekken voor mensen met een arbeidsbeperking, oftewel garantiebanen, in Rotterdam flink omhoog. Een lokaal theatergezelschap bood uitkomst.

SVB: Vroeger noemden we het uitval,
tegenwoordig maatwerk

Lees het artikel over hoe de SVB met blauwe overalls en stapels banden uitvoeringsproblemen tackelt. “Vroeger noemden we het uitval, tegenwoordig maatwerk”.

Beleidsplan agressie: Iedereen is getraind,
van de groenvoorziening tot het college

Medewerkers van de gemeente Rheden kregen steeds vaker te maken met agressie en geweld. P&O-adviseur Roel Reuselaars schreef een beleidsplan. Waarom werkt het zo goed?

Goed functionerende wijkteams: Erasmus
deed onderzoek met 158 wijkteams

Wat maakt dat een wijkteam goed functioneert? Een belangrijke vraag voor veel gemeenten, maar niet eenvoudig te beantwoorden. Hoogleraar Bram Steijn deed er onderzoek naar.

“Als we willen dat medewerkers hun eigen rol
vormgeven, moeten we dat eerst zelf doen”

De afdeling P&O van Gooise Meren hield op te bestaan. De reden? Een nieuwe toekomstbestendige HR-visie! Resultaat: een nieuw team dat gericht is op organiseren en ondersteunen.

De doelen voor de Uitvoeringsautoriteit zijn helder. Burgemeester van Dalfsen vertelt.

Burgemeester van Dalfsen, Han Noten, over het belang van de Uitvoeringsautoriteit: “De decentralisaties gaan over zorg. Niet over systemen, afrekenen en zekerheden”.

Leren in het Sociaal Domein:
sturingsvisie Zeeland

De dertien gemeenten van Zeeland ontwikkelden samen een sturingsvisie op de jeugdzorg. Krap negen maanden deden ze erover. Maar het resultaat mag er zijn!

 

 

Adviezen uit de praktijk

Op deze pagina hebben we een mooi overzicht gemaakt van de onderwerpen die zijn uitgewerkt tot praktische ‘factsheets’. Ze bevatten praktijkadviezen die zijn verzameld tijdens de werkateliers van de afgelopen twee jaar en zijn dus van, voor en door professionals uit het sociaal domein!

Vroegtijdige schuldsignalering

Privacy

Jeugdparticipatie

Jeugd: preventie en vroegsignalering

Integraal werken

Burgerinitiatieven

Agressie en geweld

 

 

Op 24 mei vond de aftrap plaats van het traject Maak het verschil: word Gamechanger. Professionals in het sociaal domein (met specialisatie jeugd en onderwijs) konden zich hiervoor aanmelden samen met netwerkpartners van zowel binnen als buiten de gemeente. Met elkaar zullen zij veranderteams vormen en een beweging in gang zetten. Dat doen zij volgens de principes van het social design waarbij inzichten uit de designerwereld worden toegepast op maatschappelijke vraagstukken.

De startbijeenkomst vond plaats in het stadhuis van Almelo. Onder de twintig deelnemers bevonden zich leerplichtambtenaren, RMC-medewerkers, beleidsmedewerkers en ketenpartners (ROC, stichtingen, CJG). Na een ludieke manier van met elkaar kennismaken stelden de docenten zich voor aan de hand van projecten. Deze projecten draaien zonder uitzondering om ‘anders leren kijken naar situaties’. Een probleemwijk wordt een filmwijk (Gouda), de omgevingsvisie van de gemeente Utrecht wordt gevoed door het invoeren van een Luisterpaal en een infraproject in Almere leidt tot de leukste omweg van Nederland.

Vier vraagstukken

In de ochtend kregen de deelnemers meer te horen over de achtergronden van social design. In de middag maakten zij een filmpje over hun eigen ‘punctum’, daar waar ze de pijn voelen in hun werkveld. Dit leverde concrete fragmenten op over kinderen, maar ook over het ‘systeem’ waarin we werken, over de stempels die kinderen krijgen en over de versnippering van de hulpverlening. Aan het eind van de middag zijn vier vraagstukken geformuleerd waar de deelnemers in vier groepen aan gaan werken:

  • succes- en faalervaringen van jongeren;
  • problematiek die past bij (het systeem van) het onderwijs;
  • waar willen we naar toe met jongeren;
  • hoe worden wij beter, meer gewaardeerd.

Het traject bestaat uit acht masterclasses en wordt afgesloten tijdens de Dutch Design Week 2019 in Eindhoven. Daar presenteren de deelnemers hun resultaten.

Lees meer over het traject in deze flyer.

Dit traject voeren wij samen uit met Ingrado en professionals binnen en buiten gemeenten.

De Masterclass in Lochem

Op 27 juni was de tweede bijeenkomst van het leertraject Maak verschil, word gamechanger. Dit keer vanuit het mooie gemeentehuis in Lochem. De deelnemers worden steeds dieper in hun eigen vraagstukken getrokken, deze keer aan de hand van “archeologie” en paradoxen. Wat is er al gedaan, wat heeft dat opgeleverd, en wat vooral niet? Welke betekenis en welke waarden liggen achter complexe problemen, zoals bijvoorbeeld het vastlopen van jongeren in het systeem of het passend onderwijs. We zijn geneigd direct naar oplossingen te zoeken, maar het is beter om naar de onderliggende betekenis en waarden te kijken. Voorbeelden van onderliggende waarden zijn bijvoorbeeld gevoelens van machteloosheid, de pijn van niet passen, authentiek willen zijn of het politieke belang.

Elk team heeft vanuit het “punctum” (daar waar de pijn zit) nu gewerkt aan het onderzoeken van de betekenis achter deze pijn en de historie van het vraagstuk. Daarbij zijn ook treffende paradoxen opgehaald.

Een paar quotes en inzichten:

  • Kennis voldoet niet meer voor het oplossen van complexe problemen, wijsheid wel
  • Lef is het sleutelwoord voor de netwerksamenleving
  • Protocollen worden een eigen werkelijkheid
  • Passend onderwijs: dat is een paradox op zichzelf
  • Als je niet mee kunt doen in dit onderwijssysteem dan heb je dus een probleem, dan ben je dus een probleem
  • De overheid vertaalt waarden naar kwantiteit, maar mensen willen kwaliteit
  • Waarom hebben we leerplicht (= schoolplicht) als jongeren zich anders kunnen ontwikkelen?

De volgende keer gaat de groep naar de context en het veld kijken: hoe ziet de omgeving van dit vraagstuk er uit, hoe kijken anderen er tegen aan.

Gorinchem: afstand nemen van een vraagstuk

Op 29 augustus waren de ‘gamechangers’ te gast bij gemeente Gorinchem. Daar leerden ze o.a. over afstand nemen van je vraagstuk en kijken hoe men op andere plekken met datzelfde vraagstuk om gaat. De begeleiding was in handen van Dick Rijcken en Paul Gofferjé van Gamechangers Studio. We interviewden hen over het traject.

Wat is jullie gevoel bij vandaag?
Dick: ‘Ik heb een goed gevoel bij vandaag. Ik merk dat de deelnemers zich goed verhouden tot die inhoudelijke laag van onderzoek die wij graag zien. Jezelf openstellen, elkaar vertrouwen, de verbinding zoeken. Ze snappen dat we dat niveau goed willen begrijpen als we nieuwe dingen willen bedenken. Ze bedenken de juiste vragen, voeren de juiste discussies in de groepjes. Soms hebben ze de neiging terug te gaan naar de realiteit, maar dan corrigeren ze elkaar al snel. Het gaat om het begrijpen hoe intermenselijke processen werken. Ze stellen allemaal de juiste vragen en dan komen de antwoorden vanzelf.’
Paul: ‘Het feit dat ze in andere domeinen durven te gaan kijken is super. Waarom werkt het in dat andere domein? Wat maakt iets werkend en kunnen we het hier toepassen?’
Dick: ‘Soms hoef je niet eens naar een ander domein te kijken, soms hoef je je bijvoorbeeld alleen maar bij jezelf af te vragen: Wanneer vertrouw jij iemand als mens?’

Wat willen jullie de deelnemers meegeven?
Paul: ‘Ga nog meer op je eigen kompas varen. Blijf dichtbij jezelf, vertrouw dat gevoel. Negeer de structuur van je organisatie. Laat je daar niet door van de wijs brengen.’
Dick: ‘Ga gewoon eens wat dingen uitproberen en experimenteren. Niet meteen een revolutie. Eerst kleine stapjes, dan kom je er vanzelf.’
Paul: ‘En gebruik de ruimte die het systeem geeft. Om het experiment verder te brengen.
Dick: ‘Wij zijn social designers. We zijn er niet op uit om problemen te veroorzaken, maar op te lossen. Dat betekent dat we heel zorgvuldig moeten zijn. Het gaat meer om repareren dan om provoceren. Wij richten ons heel erg op impact creëren. Niet alleen roepen, maar echt dingen veranderen en dan het liefst samen met de mensen uit de praktijk. Het gaat niet over ons, het gaat over hen. Zij weten wat de problemen zijn.’

Welke vraag zijn we jullie vergeten te stellen?
Paul: ‘Of het ons / de deelnemers lukt om andere mensen uit de organisatie te betrekken. Als dat lukt dan zijn we echt succesvol. Hoe meer mensen uit de organisatie ermee worden besmet, hoe serieuzer wij denken dat de oplossing kan worden gegeven doordat de organisatie zelf de boel aan het werk zet. Dat noemen wij de transformatie. De transformatie is dat de organisatie er zelf mee verder gaat.’
Dick: ‘We zouden het leuk vinden als mensen andere mensen aansteken in hun organisaties.’
Paul: ‘Vandaag waren er mensen vanuit andere organisaties en die waren superenthousiast. Zij vroegen zich af: ‘Waarom doen wij dit niet?’
Dick: ‘Mensen ervaren het als een verademing als we (opnieuw) gaan nadenken over wat we belangrijke waarden vinden.’