Maak impact op een landelijke aanpak
A&O fonds Gemeenten ontwikkelt samen met gemeenten het Kompas Mentale Kracht. Deze nieuwe tool helpt hoger management, leidinggevenden en HR- en arboprofessionals om samen de belangrijkste opgaven rond mentale gezondheid en veilig werken te bepalen, prioriteiten te stellen en bestaande tools en interventies gerichter in te zetten.
Dat is nodig, want werkdruk neemt toe, verzuim blijft hoog en sociale veiligheid vraagt blijvende aandacht. Er zijn al veel onderzoeken, interventies en hulpmiddelen beschikbaar. De uitdaging is vooral: wat zet je wanneer in, en waar maak je het meeste verschil?
Meld je aan voor één van de RegioLabs en bouw mee
Tijdens drie RegioLabs ontwikkelen we samen het Kompas Mentale Kracht: een praktische tool die gemeentelijke organisaties helpt om mentale kracht structureel te versterken in beleid, teams en de dagelijkse werkpraktijk. Zo krijgen Verschilmakers meer ruimte om duurzaam gezond, wendbaar en met plezier te werken.
De RegioLabs zijn interactieve ontwerpdagen voor HR-professionals, leidinggevenden, arboprofessionals en adviseurs. Je brengt jouw kennis en praktijkervaring in, wisselt inzichten uit met collega’s uit andere gemeenten en werkt mee aan de ontwikkeling van het Kompas Mentale Kracht.
Samen verkennen we wat gemeenten nodig hebben om vraagstukken rond werkdruk, mentale kracht en weerbaarheid beter en in samenhang aan te pakken.
RegioLab #1 - Utrecht
10 november 2026
09:30 - 16:30 uur
Utrecht
RegioLab #2 - Den Haag
12 november 2026
09:30 - 16:30 uur
Den Haag
RegioLab #3 - Breda
10 december 2026
09:30 - 16:30 uur
Breda
Meer over het Kompas Mentale Kracht?
Het Kompas is een tool in ontwikkeling. Deze pagina groeit mee met het project. Nu al vragen? Neem contact met ons op via gezondwerk@aeno.nl.
Mentale kracht helpt je om goed om te gaan met uitdagingen, werkdruk en tegenslag.
Het gaat over vertrouwen houden, energie vinden en kunnen meebewegen als het werk daarom vraagt. Voor gemeenteambtenaren staat die mentale kracht steeds vaker onder druk. Maatschappelijke ontwikkelingen, veranderende verwachtingen en een hoge werkdruk vragen veel van medewerkers én teams. Tegelijk verwachten werkgevers dat de mentale belasting de komende jaren verder toeneemt, mede door digitalisering en AI. Daarom is mentale kracht niet alleen iets van de individuele medewerker. Ook de organisatie en de werkomgeving spelen een belangrijke rol.
Door aandacht te hebben voor mentale kracht in beleid, teams én de dagelijkse werkpraktijk, help je medewerkers om gemotiveerd, gezond en met plezier hun werk te blijven doen. Een waardevolle aanvulling dus op het vitaliteitsbeleid van iedere gemeentelijke organisatie.
De mentale druk op medewerkers neemt toe
Landelijk heeft ongeveer één op de zes medewerkers stressvol werk en ervaart één op de vijf burn-outklachten. Ook binnen gemeenten zien we dat werkdruk, emotionele belasting en een overvloed aan informatie steeds meer van medewerkers vragen.
De Personeelsmonitor 2025 laat zien hoe groot de opgave is: het ziekteverzuim bij gemeenten is gestegen naar 7,1%, het hoogste niveau in ruim twintig jaar. Vooral het langdurig verzuim neemt toe. Werkdruk en stress zijn, na fysieke en fysiologische omstandigheden, de belangrijkste oorzaak van verzuim. Ook privéomstandigheden spelen een steeds grotere rol. En de verwachting is dat de mentale belasting de komende jaren verder toeneemt.
Toch is dit geen somber verhaal. Juist hier liggen kansen om verschil te maken. Steeds meer gemeenten investeren daarom in preventie, vitaliteit en mentale kracht. Want mentale kracht is niet alleen iets van de individuele medewerker. Ook de organisatie, leidinggevenden en teams hebben invloed op hoe mensen hun werk ervaren en hoe goed zij kunnen herstellen.
Mentale kracht als organisatievraagstuk
Mentale kracht is geen een individuele verantwoordelijkheid, maar een organisatievraagstuk. De manier waarop werk wordt georganiseerd, prioriteiten worden gesteld, leiding wordt gegeven en medewerkers ruimte krijgen om hun werk goed te doen, heeft direct invloed op hun mentale belasting en herstelmogelijkheden.
Toch is mentale kracht nog onvoldoende structureel verankerd in beleid, leiderschap, HR-instrumenten en de inrichting van werk. Initiatieven zijn vaak versnipperd of tijdelijk. Daardoor blijft de aanpak regelmatig hangen bij losse interventies voor medewerkers, terwijl de oorzaken van mentale belasting ook in de organisatie en het werk zelf kunnen liggen.
Mentale kracht vraagt om een integrale aanpak. Niet als los thema of tijdelijke interventie, maar als onderdeel van hoe gemeenten hun werk organiseren, leidinggeven en medewerkers ondersteunen. Zo wordt mentale kracht iets van de hele organisatie – en ontstaat er ruimte voor medewerkers om gezond, wendbaar en met plezier hun werk te blijven doen.
