De gemeentelijke arbeidsmarkt staat voor structurele uitdagingen. Daarom heeft A&O fonds Gemeenten de twee onderzoeksdocumenten over de toekomst van de gemeentelijke arbeidsmarkt herijkt op basis van recente data en nieuwe inzichten. Met deze actualisatie ondersteunen we gemeenten verder bij het maken van strategische keuzes voor een toekomstbestendige organisatie.
Drie zekerheden voor de toekomst
De herijkte onderzoeken laten zien dat gemeenten de komende jaren te maken blijven houden met drie zekerheden:
- De arbeidsmarktkrapte blijft
Het aantrekken en behouden van voldoende gekwalificeerd personeel blijft ook op de middellange termijn een grote uitdaging - De vergrijzing zet door
Over tien jaar bereikt ongeveer 30% van de gemeenteambtenaren de pensioenleeftijd. Daarmee stroomt een groot deel van het huidige personeelsbestand uit. - De druk op medewerkers neemt toe
Door krapte en maatschappelijke opgaven groeit de werkdruk, met gevolgen voor duurzame inzetbaarheid en vitaliteit.
De zekerheden vormen het fundament van de publicatie De gemeentelijke arbeidsmarkt in 17 trends. Daarnaast beschrijft dit document dertien onzekerheden die richting geven aan strategisch denken over de toekomst.
Wat is er herijkt?
De twee onderzoeksdocumenten zijn geactualiseerd met:
- recente arbeidsmarktdata, onder andere uit de Personeelsmonitor en Vacaturemonitor;
- nieuwe kennis over organisatieontwikkeling en tevredenheid van gemeenteambtenaren, onder andere uit het Werkonderzoek;
- aangescherpte duiding van trends en toekomstscenario’s.
De kern blijft hetzelfde, maar de onderbouwing geactualiseerd. Zo sluiten de inzichten nog beter aan op de praktijk waar gemeenten nu in opereren.
Onderzoek als hulpmiddel voor wendbaarheid
De herijkte documenten zijn nadrukkelijk bedoeld als praktisch hulpmiddel. Ze helpen gemeenten om:
- vooruit te kijken en tijdig strategische keuzes te maken;
- beleid te toetsen aan mogelijke toekomstscenario’s;
- het gesprek te voeren binnen bestuur, HR en management over wendbaarheid.
Een belangrijk onderdeel daarbij is scenariodenken: het verkennen van meerdere mogelijke toekomsten om vandaag beter voorbereid te zijn. In het document De Toekomst als Spiegel – Scenario’s en lessen worden vier plausibele toekomstscenario’s uitgewerkt die gemeenten een spiegel voorhouden en inzicht geven in welke strategische keuzes effectief zijn om over tien jaar sterk te staan op de arbeidsmarkt.
Aan de slag
De herijkte onderzoeken bieden daarmee een stevige basis voor strategische gesprekken over de toekomst van werk binnen jouw gemeente. Ze zijn geschikt om te gebruiken in MT-sessies, HR-visievorming of bij het actualiseren van arbeidsmarkt- en organisatiebeleid. In onderstaand artikel lees je overzichtelijk hoe je dit aan kunt pakken in je gemeente.
