Soms voel je al bij binnenkomst dat een bijeenkomst precies op het juiste moment komt. Dat had ik op 11 juni tijdens HR aan zet, de jubileumeditie van de Inspiratiedag Veranderende Arbeidsmarkt.
Met ruim 300 HR-professionals uit gemeenten door het hele land kwamen we samen rond een vraag die steeds urgenter wordt: hoe blijf je als HR-professional van waarde in een arbeidsmarkt die blijft schuren, veranderen en versnellen?
Ayla Kok is sinds 2026 Communicatiespecialist in het team Gezond en veilig werken bij het A&O fonds. Zij ondersteunt gemeenten bij het versterken van gezonde, veilige en toekomstbestendige werkomgevingen. Haar specialisatie is het vergroten van mentale veerkracht binnen teams en het ondersteunen van leidinggevenden om dit concreet te maken.
Vanaf het eerste moment voelde de dag als een plek waar kennisdeling, inspiratie en verbinding centraal stonden
Wat werkt, wat niet
Inspiratie over wat werkt (of juist helemaal niet), herkenbare uitdagingen uit de praktijk en waardevolle ontmoetingen vormden de rode draad van de dag.
Met inspirerende sprekers en interactieve workshops stonden thema’s als de veranderende arbeidsmarkt, AI, talentontwikkeling en de rol van HR centraal.
De aanwezigen stelden samen een Spotify-playlist samen die, onder begeleiding van Nathan de Groot, als muzikale rode draad door het programma liep. De lijst zorgde niet alleen voor energie en verbinding, maar benadrukte ook een belangrijke boodschap: een strategische HR-aanpak is geen toekomstmuziek meer. De uitdagingen van morgen vragen vandaag al om actie.
Voorpret én voorbereiding
Nog voordat de jubileumdag begon, deed ik al volop inspiratie op via de nieuwe event-app. Ik stelde mijn persoonlijke programma samen en verkende welke professionals aanwezig zouden zijn.
Daardoor ging ik niet alleen goed voorbereid de dag in, maar ook met een scherp beeld van wat ik wilde leren en wie ik graag wilde ontmoeten. Het resultaat? Vanaf het eerste moment voelde de dag als een plek waar kennisdeling, inspiratie en verbinding centraal stonden.
De cijfers, die liegen er niet om
Tijdens het plenaire ochtendprogramma zette directeur van A&O fonds Gemeenten, Jeroen van Gool, de toon met confronterende cijfers over de arbeidsmarkt.
- Verzuim bij gemeenten dat het hoogst in 20 jaar is bij Nederlandse gemeenten, namelijk 7,1 procent (!).
- De vergrijzing binnen gemeenten maakt duidelijk dat vooruitkijken noodzakelijk is.
- De arbeidsmarktkrapte blijft gemeenten voor grote uitdagingen stellen.
Gelukkig deelden de sprekers direct erna inspirerende praktijkvoorbeelden en concrete handvatten de lieten zien hoe HR kan helpen om deze uitdagingen aan te gaan.
Opnieuw (historisch) hoge resultaten
De arbeidsmarktdata die Rob Witjes, Hoofd Arbeidsmarktinformatie en -advies bij het UWV, liet zien dat de arbeidsmarktkrapte weliswaar afneemt, maar nog altijd té hoog is. Sterker nog: de laatste keer dat de arbeidsmarkt zo krap was, was in 1971.
Meer mensen nodig
Tegelijkertijd blijft de overheid een van de grootste groeisectoren. Door de toenemende complexiteit van maatschappelijke opgaven en dienstverlening zijn er steeds meer mensen nodig.
De personeelstekorten zijn dus groot en daar komen de gevolgen van vergrijzing en stijgende verzuimcijfers nog bovenop. Dit maakt dat het belangrijk is dat je als HR-professional alert blijft op veranderingen in werk en functies.
De laatste keer dat de arbeidsmarkt zo krap was, was in 1971.
De inhoud van banen veranderen
Technologische ontwikkelingen, waaronder AI, veranderen de inhoud van banen en zorgen ervoor dat nieuwe taken en rollen ontstaan. Niet langer draait het alleen om het aantrekken van meer medewerkers, maar steeds vaker om slimme keuzes maken, anders organiseren en het optimaal inzetten van zowel talent als technologie.
Generatieve… wat?
Die verschuiving kwam ook duidelijk terug in de zaal. Op de vraag wie er gebruikmaakt van generatieve AI stak bijna niemand zijn hand op. Maar toen de vraag werd aangepast naar wie er met ChatGPT, Copilot of Gemini werkt, ging vrijwel alle handen én het volume in de hele zaal omhoog. Het laat zien hoe snel het gesprek over technologie verandert en hoe belangrijk bewustwording daarin is.
Technostress
Saskia Nijs, eigenaar van Humain Workforce en spreker en adviseur op het snijvlak van HR en AI, plaatste daarbij een belangrijke kanttekening. Zij ontkrachtte het idee dat AI automatisch zorgt voor meer tijd en ruimte.
Het niet juist inzetten van AI kan zorgen voor werkdruk en werkstress die kunnen leiden tot verzuim. Mensen werken sneller, harder en verliezen soms het menselijke aspect, wat werk juist voor velen leuk en betekenisvol maakt. Ook waarschuwde ze voor technostress en het risico op creative slop wanneer technologie niet bewust wordt ingezet.
Verlies jezelf niet in het optimaliseren van je taken, want een routine taak kan ook zorgen voor ontspanning of een fijne interactie met collega’s (niet alles hoeft altijd efficiënt te zijn 😉).
De boodschap is daarom helder: gebruik AI, maar zorg dat werk betekenisvol en menselijk blijft en zorg ervoor dat vakkennis binnen organisaties behouden blijft. Dit doe je door vooruit te kijken, rekening te houden met toekomstscenario’s en niet alles over te dragen aan je collega’s ChatGPT, Gemini en Copilot.
Verlies jezelf niet in het optimaliseren van je taken, want een routine taak kan ook zorgen voor ontspanning of een fijne interactie met collega’s (niet alles hoeft altijd efficiënt te zijn 😉).
Uit de praktijk | Werkplezier als motor voor talentontwikkeling
Het opleiden van nieuw talent, het borgen van kennis, het aantrekken van nieuwe generaties en strategische personeelsplanning zijn cruciaal om organisaties toekomstbestendig te houden. Volgens Mickel Beckers, gemeentesecretaris en algemeen directeur van de gemeente Lansingerland, ligt de sleutel tot een duurzame aanpak daarbij in werkplezier.
Gemeente Lansingerland profileert zich als ontwikkelgemeente en geeft leiding op basis van drie kernwaarden: werk moet leuk zijn, er is aandacht voor medewerkers en de werk-privébalans moet op orde zijn.
Strategische Personeelsplanning
Die uitgangspunten zijn stevig verankerd in de organisatie en vormen de basis voor het strategisch personeelsplan (SPP), waarin ontwikkeling een van de centrale pijlers is.
In de praktijk betekent dit dat er actief wordt ingezet op het werven van starters en het bieden van ontwikkelkansen aan medewerkers. Daarnaast wordt geïnvesteerd in het trainen van leidinggevenden, waarbij sturen op ontwikkeling en werkplezier centraal staat.
Van netwerken tot hangmatten
Tijdens de lunch kon iedereen zelf kiezen hoe de pauze werd ingevuld. Wie wilde netwerken, schoof aan bij een van de lunch-netwerktafels. Anderen, waaronder ikzelf, kozen ervoor om (met of zonder schoenen) het blotevoetenpad te verkennen.
Al wandelend zochten we, alleen of samen met een ander, verdieping aan de hand van de Gesprekskaarten over Een Goed Gesprek. Wie behoefte had aan een moment van rust, kon zich terugtrekken in een van de hangmatten.
Workshops
Via de handige event-app zag ik vervolgens direct waar mijn zelfgekozen verdiepende workshop plaatsvond. Zo liep ik zonder zoeken door naar het volgende, inspirerende, onderdeel van de dag: de workshops.
Een dag vol waardevolle inzichten en nieuwe verbindingen
De uitdagingen binnen gemeentelijke organisaties zijn groot. Van arbeidsmarktkrapte tot technologische ontwikkelingen: organisaties staan voor complexe vraagstukken die vragen om een toekomstgerichte aanpak. Tegelijkertijd zijn deze uitdagingen niet onoverkomelijk en zijn er voldoende oplossingen. Dit maakt dat de rol van de HR-professional verandert: van ondersteuner naar verbinder, aanjager en strategische gesprekspartner binnen de organisatie. Eén ding is mij na deze dag meer dan ooit duidelijk geworden: HR is aan zet. Niet morgen, maar vandaag.
Ik ging naar huis met nieuwe inzichten, frisse perspectieven en waardevolle contacten. Op naar de volgende vijf jaar vol inspiratie. Op naar een volgend jubileum.
Mijn muziektip 😉= Daft punk - Harder, better, faster, stronger
