Arbeidsmarktkrapte is geen vluchtige trend. De komende jaren wordt het voor gemeenten steeds lastiger om voldoende en goed gekwalificeerd personeel te vinden. Het is daarom belangrijk om vanuit een strategische visie te werken aan de werving, behoud en ontwikkeling van personeel en het anders organiseren van werk. De HR Brainstormtool helpt hierbij.
De HR Brainstormtool is een toekomstgericht denkgereedschap dat je gebruikt in voorbereiding op een strategische personeelsagenda. De tool is ontwikkeld door VNG en A&O fonds Gemeenten. De tool bestaat uit verschillende kaarten. Download het en de uitleg hieronder.
Vier denkkaders van de HR-brainstormtool
In deze HR-brainstormtool zijn vier denkkaders uitgewerkt:
- Mensgericht denkkader met de focus op het bevorderen van werkgeluk;
- Bestuurskundig denkkader over het op pijl houden van de gemeentelijke dienstverlening;
- Technologisch denkkader waarin het draait om efficiënt en effectief werken;
- Financieel denkkader met als streven een balans tussen inkomsten en uitgaven.
De denkkaders zijn vier verschillende brillen om naar personeelsvraagstukken te kijken. Je kunt ze gebruiken om uitdagingen en oplossingsrichtingen scherp te krijgen. Om aan de slag te gaan met de brainstormtool zijn er kaarten gemaakt
Met wie gebruik je de tool?
De HR-brainstormtool kan je inzetten met een groep van verschillende professionals / MT-leden uit de gemeente, bijvoorbeeld HR, bedrijfsvoering, beleid, uitvoering, IT en strategie. Samen bespreek je de implicaties van de verschillende denkkaders en de oplossingsrichtingen die deze opleveren voor de strategische personeelsagenda.
Vanuit een concrete vraag aan de slag
Je start de HR-brainstormtool met een concrete personeelsvraag die voor jouw gemeente relevant is. Denk aan:
- Hoe verhogen we de instroom?
- Hoe kunnen we het ziekteverzuim verminderen?
- Hoe behoud je je medewerkers?
- Hoe zorg je dat we zo efficiënt mogelijk werken?
Je gebruikt alle vier de denkkaders om erachter te komen wat de uitdagingen én kansen voor jouw gemeente zijn. Je zult merken dat je vanuit ieder denkkader andere oplossingen en uitdagen aangereikt krijgt. De oplossingen kunnen verder worden uitgewerkt tot een strategische personeelsagenda.
Hoe gebruik je de HR-brainstormtool?
- Vorm een kerngroep van geïnteresseerden en belanghebbenden om samen oplossingen te bedenken voor een bepaald personeelsvraagstuk.
- Laat je eventueel begeleiden door een (interne) facilitator. Hij of zij bereidt samen met de groep, of een afvaardiging, de bijeenkomst voor en begeleidt de groep tijdens de brainstorm.
- 3Bij de voorbereiding kan je deze beschrijving op de website gebruiken (algemeen en per denkkader) en de verschillende kaarten downloaden.
- Bedenk samen met de facilitator een concrete HR-vraag waarmee jullie aan de slag willen gaan.
- Print de kaarten uit op A3 formaat, enkelzijdig. Eén kaart per denkkader om de verschillende petten op te zetten.
Kies hoe je de brainstormsessie wilt inrichten. Zo kun je bijvoorbeeld ervoor kiezen om gezamenlijk in verschillende rondes de afzonderlijke denkkaders te bespreken. Dus bijvoorbeeld eerst een half uur het mensgerichte denkkader, daarna het financiële denkkader, enz.
Besteed per denkkader een half uur en noteer de resultaten op een flip-over. Na alle vier de rondes bespreek je de overeenkomsten en verschillen.>Wat zijn de oplossingen per denkkader?
>Wat valt op?Andere variaties zijn zeker ook mogelijk. Denk aan subgroepen, het uitnodigen van extra deelnemers of een selectie van denkkaders. De facilitator begeleidt jullie daarbij.
7. Redeneer vanuit de denkkaders naar oplossingen voor jullie personeelsvraagstuk. De thema’s uit de denkkaders geven richting en kunnen helpen bij inzichten.
8. Na deze brainstorm evalueren jullie samen de oplossingen. Zie volgende paragraaf.
Tot slot: evaluatie en prioritering
De HR-brainstormtool heeft verschillende oplossingsrichtingen opgeleverd. Sommige oplossingsrichtingen zijn wellicht nog generiek. Dan er is mogelijk een concretiseringsslag nodig. Daarna worden de oplossingen geëvalueerd en geprioriteerd.
Behulpzame vragen in deze fase kunnen hierbij zijn:
- Welke oplossingsrichtingen kunnen worden beschouwd als laaghangend fruit en kunnen zonder al te veel moeite worden toegepast?
- Welke oplossingsrichtingen zijn robuust en leveren veel impact, maar vragen om behoorlijke inzet van de gemeente of andere organisaties?
- Welke oplossingsrichtingen lijken succesvol voor bepaalde specifieke uitdagingen, maar zijn niet onmiddellijk geschikt om over de brede linie uit te voeren?
- Welke oplossingsrichtingen zijn interessant, maar hebben eerst meer onderzoek nodig?
- Welke oplossingsrichtingen zouden in een pilot uitgeprobeerd kunnen worden?
Colofon
Deze HR-brainstormtool is ontwikkeld door VNG (Marlies Rosenbrand, Freija van Duijne) en A&O fonds Gemeenten (Patricia Honcoop).
Vormgeving en illustraties: Ymke Wieringa
