Drie burgemeesters stopten in 2025 om politieke redenen en ongeveer vijftien burgemeesters legden voortijdig hun ambt neer, staat vandaag in Binnenlands Bestuur. De reden is vaak bedreigingen en intimidatie en de grote druk die het werk óók op het privéleven legt. Juist daarom is het belangrijk dat gemeenten duidelijke grenzen stellen en meldroutes, opvolging en nazorg stevig organiseren. Dit moet van college en directie tot teams op de werkvloer.
Bedreiging en intimidatie horen nergens bij het werk medewerkers en dit mag nooit ‘erbij gaan horen’. De les uit dit verhaal is dat wat bij bestuurders zichtbaar aan de oppervlakte komt, speelt in verschillende vormen óók binnen de rest van de organisatie.
Ook gemeentemedewerkers krijgen te maken met agressie en intimidatie: aan de balie, in de wijk, in het sociaal domein, bij handhaving en in ondersteunende teams. Zoiets zie je terug in de organisatie: stress, mentale belasting, verzuim en soms vertrek.
Gezond werken is ook veiligheid
Bij gemeenten is het ziekteverzuim in 2024 6,7%. Vooral langdurig verzuim groeit. Bedrijfsartsen noemen werkdruk/stress en privéomstandigheden vaak als oorzaken. Als intimidatie en werkdruk zich opstapelen, wordt het voor mensen simpelweg te zwaar of je nu burgemeester bent, boa, baliemedewerker of werkt in het sociaal domein.
Wat A&O fonds Gemeenten doet (en waar jij direct iets aan hebt)
1) GIR: melden = start van opvang en nazorg
Met het Gemeentelijk Incidenten Registratiesysteem (GIR) kunnen gemeenten incidenten rond agressie en onveiligheid goed vastleggen. Registreren is geen bureaucratie: het is het startsein voor opvang en nazorg én helpt om patronen te zien en maatregelen te verbeteren.
2) Arbocatalogus Agressie en Geweld: duidelijke aanpak die werkt
In de Arbocatalogus gemeentelijke organisaties vind je praktische afspraken en maatregelen om agressie en geweld te voorkomen en aan te pakken, inclusief wat je regelt rond protocollen, training en nazorg.
Drie snelle tips voor jouw gemeente
- Maak melden normaal: “Melden is professioneel” en laat zien wat er met meldingen gebeurt.
- Borg nazorg na incidenten: niet alleen afhandelen, maar ook herstel en terugkoppeling organiseren.
- Kijk breder dan werk alleen: bespreek werkdruk, herstel en privébelasting op tijd vóórdat iemand langdurig uitvalt.
